Dit hoofdstuk vormt de grondslag voor het internationale veiligheids- en defensiebeleid dat de Jonge Democraten voorstaan. De Jonge Democraten pleiten voor een internationaal veiligheidsbeleid dat gericht is op samenwerking en het versterken van de internationale rechtsorde, d.w.z. een wereld waarin landen zich aan internationale regels en afspraken houden en hun geschillen vreedzaam oplossen. Daarvoor is een actief buitenland- en veiligheidsbeleid, waarbij Nederland een proportionele bijdrage levert aan de wereldwijde vrede en veiligheid, cruciaal.

De wereld is aan sterke veranderingen onderhevig. De opkomst van andere landen als wereldspelers en ontwikkelingen zoals klimaatverandering, mondialisering, nieuwe technologieën en een groeiende wereldbevolking hebben allen invloed op toekomstige conflicten en de wereldwijde vrede, vrijheid en veiligheid.
De internationale veiligheid en vrijheid is tegenwoordig sterk vervlochten met die van Nederland. Zo is onze infrastructuur onderdeel van een mondiaal netwerk en is onze welvaart afhankelijk van afzetmarkten, grondstoffen en energie elders in de wereld. Het is daarom van groot belang om onze handel en toegang tot grondstoffen en afzetmarkten veilig te stellen. Instabiliteit in het buitenland kan deze toegang in gevaar brengen. 10 Zo bedreigt piraterij onze handelsroutes en kunnen conflicten onze toegang tot grondstoffen belemmeren.
11 Door de open economie is de Nederlandse welvaart bovendien kwetsbaar voor protectionisme en agressieve handelspraktijken. 12 Een goed functionerende internationale rechtsorde, waarbij landen zich aan internationale regels en afspraken houden en hun geschillen vreedzaam oplossen, is daarom essentieel voor Nederland.
13 Nederland heeft niet de middelen om zelfstandig haar veiligheid en welvaart te beschermen. 14 Daarom is internationale samenwerking in alle mogelijke fora en organisaties cruciaal. 15 Een wereld die gedomineerd wordt door de competitie tussen enkele grootmachten en een zwakke internationale rechtsorde is niet in het belang van Nederland. 16 Daarom moet Nederland, met alle mogelijke partners, streven naar het versterken van de internationale rechtsorde. 17 Dat houdt in dat Nederland een proportionele bijdrage moet leveren aan de mondiale vrede, veiligheid en vrijheid.

18 Door onzekerheid over elkaars intenties kunnen landen terechtkomen in een wederzijdse wapenwedloop die een gevaar vormt voor de wereldwijde vrede en veiligheid. 19 De Jonge Democraten vinden daarom dat Nederland verdragen moet stimuleren die de transparantie op het gebied van bewapening versterken.
20 Voor de veiligheid van Nederland en de wereld is het belangrijk dat (digitale) wapens of technologieën niet in de handen vallen van terroristische organisaties, criminelen of regimes die hun bevolking onderdrukken. 21 Ook de verspreiding van kennis over onze veiligheids- en wapensystemen moet voorkomen worden. 22 De huidige EU-richtlijnen voor wapenexport geven te veel ruimte voor de eigen interpretatie van lidstaten. 23 Daarom pleiten de Jonge Democraten voor een gemeenschappelijk wapenexportbeleid in de EU. 24 Hierbij moet een onafhankelijke autoriteit de besluiten van de lidstaten over de export van wapens toetsen en controleren. 25 Nederland moet in Europees verband pleiten voor striktere afspraken over de export van wapens met de grote wapenexporteurs in de wereld. 26 In post-conflict situaties is er vaak een overschot aan wapens. 27 De Jonge Democraten pleiten daarom voor de financiering van ontwapeningsprogramma’s in EU-verband, indien mogelijk in samenwerking met de VN.
28 Grote nucleaire arsenalen zijn een risico voor de wereldwijde vrede en veiligheid. 29 De Jonge Democraten pleiten daarom voor een flinke reductie van het aantal kernwapens. 30 Daarnaast moet de internationale gemeenschap samenwerken om te voorkomen dat kernwapens zich verder verspreiden. 31 De verspreiding van lange afstandsraketten zijn een directe bedreiging voor de Nederlandse veiligheid. 32 Daarom zijn de Jonge Democraten voor de ontwikkeling van het raketschild van de NAVO en de Nederlandse deelname daaraan.

33 Sancties zijn maatregelen van de internationale gemeenschap tegen een schending of bedreiging van de internationale vrede en veiligheid. 34 De Jonge Democraten onderschrijven het belang van sancties om ongewenst gedrag van overheden, (terroristische) organisaties of individuen te beëindigen, te beperken, te ontmoedigen of te veranderen. 35 Sanctiemaatregelen hebben echter niet altijd het gewenste effect. 36 Daarom pleiten de Jonge Democraten voor een toetsingskader en een periodieke evaluatie van de effecten van sancties. 37 Individuen tegen wie internationale sancties zijn opgelegd moeten de mogelijkheid hebben om deze sancties periodiek te laten toetsen door een onafhankelijke rechter, die deze sancties ook moet kunnen opheffen. 38 Het is meestal niet effectief als Nederland zelfstandig sanctiemaatregelen oplegt. 39 Daarom moet Nederland ernaar streven om sancties in EU- of VN-verband te organiseren.

40 De Nederlandse welvaart is afhankelijk van de toegang tot grondstoffen, energie en afzetmarkten. 41 Dat maakt ons kwetsbaar voor valuta- en handelsconflicten. 42 Nederland is te klein om zich zelfstandig te weren tegen deze bedreigingen. 43 Daarom pleiten de Jonge Democraten voor een sterkere EU die in staat is om eensgezind de economische belangen van de lidstaten te beschermen. 44 Tenslotte moet in Europees verband gewerkt worden aan het verminderen van de energie-afhankelijkheid van landen buiten de EU.

45 De Jonge Democraten zijn van mening dat Europa meer verantwoordelijkheid moet nemen voor de veiligheid in en rond Europa. 46 De rol van Europa in de Europese veiligheidsorganisaties, zoals de EU, de NAVO en de OVSE moet versterkt worden. 47 De NAVO blijft de militaire hoeksteen van de collectieve verdediging. 48 De Jonge Democraten pleiten voor een grotere Europese bijdrage binnen de NAVO, zowel op het gebied van militaire slagkracht als in de militaire leiding. 49 Daarnaast moeten Europese landen in EU-verband intensiever gaan samenwerken. 50 De structuur van de EU biedt een geschikt platform voor een geïntegreerde, gezamenlijke aanpak ten aanzien van bedreigingen tegen de Europese vrijheid, veiligheid en welvaart. 51 Daarom pleiten de Jonge Democraten voor een versterking van de crisisbestrijding en preventie-instrumenten van de EU. 52 De EU moet een leidende en coördinerende rol gaan spelen in crisisbestrijding en preventie.
53 Op dit moment zijn individuele landen grotendeels verantwoordelijk voor de financiering van een eigen militaire deelname aan een EU-missie. 54 Het is van belang dat er een gezamenlijke financiering komt voor alle aspecten van gemeenschappelijke missies. 55 Om te voorkomen dat één lidstaat de gehele besluitvorming blokkeert, moeten missies kunnen worden uitgevoerd indien een gekwalificeerde meerderheid van de EU-lidstaten instemt met een gezamenlijke inzet.
56 Het is van belang dat de EU inspeelt op haar eigen krachten en niet andere organisaties, zoals de NAVO, onnodig dupliceert. 57 In plaats daarvan moeten de EU en de NAVO intensiever samenwerken, zowel voor de collectieve verdediging als voor crisisbeheersingstaken. 58 De EU kan hierin een brugfunctie vervullen tussen de militaire en de civiele componenten van een missie.

59 De Jonge Democraten onderschrijven het belang van een professionele krijgsmacht ter ondersteuning van het Nederlandse en Europese veiligheidsbeleid, zowel nationaal als internationaal. 60 Nederland moet in staat zijn om haar veiligheidsbelangen te beschermen en daarbij is militaire slagkracht soms onmisbaar. 61 Belangrijk is dat deze slagkracht geïntegreerd wordt toegepast met andere beleidsinstrumenten zoals diplomatie en ontwikkelingssamenwerking. 62 Voor de inzet van militairen moet aan een aantal voorwaarden zijn voldaan. 63 Zo is een volkenrechtelijk mandaat cruciaal, dient het te passen in de Nederlandse politieke doelstellingen en is een gedegen, legitieme exitstrategie noodzakelijk. 64 Al deze voorwaarden moeten getoetst worden aan de hand van het toetsingskader dat het parlement en de regering overeen zijn gekomen. 65 Volgens het toetsingskader dient de regering, indien mogelijk, het parlement te informeren over de op hande zijnde militaire inzet. 66 Voor de inzet ten aanzien van internationale missies is brede parlementaire steun zeer gewenst. 67 Besluit tot militaire inzet ligt bij de regering.

68 De internationale veiligheidssituatie heeft gevolgen voor de mate waarin Nederland een militaire bijdrage moet kunnen leveren. 69 De Nederlandse krijgsmacht moet allereerst in staat zijn om, samen met onze bondgenoten, het eigen en het bondgenootschappelijke grondgebied te verdedigen. 70 Daarnaast moet de Nederlandse krijgsmacht een proportionele bijdrage kunnen leveren aan operaties ter versterking van de internationale vrede en veiligheid. 71 Ten slotte moet de krijgsmacht haar bijdrage kunnen leveren aan de nationale veiligheid onder civiel gezag, zoals het geven van militaire bijstand tijdens rampen en crises. 72 Om dit ambitieniveau voldoende uit te kunnen voeren moet het voortzettingsvermogen van onze krijgsmacht verhoogd worden. 73 Daarvoor is een is een geleidelijke uitbreiding van de krijgsmacht benodigd die in 2030 voltooid moet zijn.

74 Omdat de internationale veiligheidsomgeving onvoorspelbaar is, moet de krijgsmacht diverse soorten missies kunnen uitvoeren en volhouden in verschillende inzetgebieden. 75 Ook moet de krijgsmacht snel inzetbaar zijn als de omstandigheden daar om vragen. 76 Daarom pleiten de Jonge Democraten voor een veelzijdig inzetbare krijgsmacht die in internationaal verband in staat is om alle grondwettelijke taken te kunnen uitvoeren. 77 Een hoogtechnologische krijgsmacht, die internationaal relevant blijft, is cruciaal voor het uitvoeren van het vastgestelde ambitieniveau. 78 Daarom vinden de Jonge Democraten dat Defensie minimaal twintig procent van haar defensiebudget moet uitgeven aan investeringen. 79 Aanschaf van nieuwe capaciteiten moeten niet los van elkaar overwogen worden maar moeten, in overleg met onze partners, gebaseerd zijn op één allesomvattende visie op de krijgsmacht.

80 Door de bezuinigingen van de afgelopen jaren en de toegenomen onveiligheid, is de krijgsmacht ondergefinancierd. 81 Er is een structureel tekort aan goed personeel en materieel en ook voor de vervanging van cruciale capaciteiten is niet genoeg geld. 82 Daarnaast vraagt de NAVO een hogere gereedheid van de krijgsmacht, wat extra kosten met zich meebrengt. 83 Ook in vergelijking tot onze NAVO-bondgenoten draagt Nederland structureel te weinig bij. 84 Daarom pleiten de Jonge Democraten voor een stapsgewijze verhoging van het defensiebudget. 85 In dit kader moet Nederland in 2025 minimaal 1.5 procent van het bruto nationaal product uitgeven aan defensie. 86 Vervolgens moet het budget stapsgewijs verhoogd worden tot twee procent, conform de afspraken die in de NAVO hierover gemaakt zijn.
87 De aanschaf van militaire capaciteiten kost vaak tientallen jaren. 88 Stabiliteit in de begroting en de visie op Defensie is daarmee zeer gewenst. 89 Daarom pleiten de Jonge Democraten voor automatische correcties op de begroting voor onverwachte kosten zoals inflatie en wisselkoersen. 90 Ook moet de regering streven naar een zo breed mogelijke parlementaire steun voor haar visie op Defensie, zodat de continuïteit van deze visie ook na een regeringswissel is gewaarborgd.

91 Nederland en onze Europese partners bezitten zelfstandig onvoldoende militair vermogen om in hun eigen veiligheid te voorzien en om de internationale rechtsorde in hun omgeving te handhaven. 92 De Jonge Democraten vinden dit een onverantwoord risico en pleiten daarom voor intensievere defensiesamenwerking. 93 Op langere termijn zou deze samenwerking moeten leiden tot een gezamenlijke Europese krijgsmacht. 94 Dat is echter pas mogelijk als de lidstaten bereid zijn om hun buitenland- en veiligheidsbeleid te integreren. 95 Tot die tijd zullen de lidstaten het initiatief hebben bij de intensivering van defensiesamenwerking.
96 Er zijn meerdere initiatieven om de Europese defensiesamenwerking te intensiveren. 97 De Jonge Democraten zijn voorstander van deze initiatieven op voorwaarde dat ze daadwerkelijk de militaire slagkracht van de Europese partners versterkt. 98 Op langere termijn zal Europese defensiesamenwerking de afhankelijkheid tussen Europese partners vergroten. 99 Daarom pleiten de Jonge Democraten ervoor om geleidelijk ook de politieke besluitvorming rondom militaire inzet af te stemmen tussen Europese partners. 100 Deze afstemming moet het uiteindelijk mogelijk maken om duplicatie van capaciteiten te verminderen en een efficiëntere Europese militaire slagkracht te formeren.
101 De Europese defensiemarkt is op het moment te versnipperd en inefficiënt. 102 Dit heeft tot gevolg dat de Europese wapenindustrie de internationale concurrentie steeds slechter kan bijbenen. 103 Daarom pleiten de Jonge Democraten voor eerlijke concurrentie binnen de Europese defensiemarkt, te beginnen met niet-strategische wapensystemen. 104 Binnen Europa worden te veel vergelijkbare wapensystemen en technologieën ontwikkeld en gebruikt. 105 Daarom moet de EU gestructureerde samenwerking bij de ontwikkeling en exploitatie van wapensystemen en technologieën financieel gaan stimuleren. 106 De Jonge Democraten ondersteunen de initiatieven om in EU-verband defensie-gerelateerd onderzoek te financieren en pleiten voor uitbreiding hiervan.

107 Voor de nationale en internationale veiligheidsbelangen van Nederland is een stevige en onafhankelijke Nederlandse inlichtingenpositie van fundamenteel belang, of het nu gaat om het voorkomen van terrorisme, voorzien van mogelijke conflicten, tegengaan van spionage, beschermen tegen digitale aanvallen, doorgronden van intenties van een andere landen, inzicht in capaciteitsontwikkeling van mogelijke tegenstanders of de risico’s van verspreiding van massavernietigingswapens.
108 Politici, beleidsmakers, bedrijven en militairen hebben allen een inlichtingenbehoefte voor hun besluitvorming. 109 Deze behoefte wordt in belangrijke mate voorzien door de inlichtingen en veiligheidsdiensten, die hun informatie van diverse bronnen en instanties ophalen.
110 Het is daarnaast gebleken dat het (op tijd) delen van inlichtingen tussen landen van cruciaal belang is voor de veiligheid van zowel Nederland als onze bondgenoten. 111 De Jonge Democraten zijn van mening dat Europese landen de handen ineen moeten slaan om inlichtingen zo ver als mogelijk te combineren en te stroomlijnen, zowel tussen landen als tussen de respectievelijke nationale inlichtingen- en veiligheidsdiensten onderling.

112 Het digitale domein wordt in toenemende mate gebruikt door verschillende internationale actoren voor spionage, sabotage en ondermijning van de samenleving. 113 Ook worden digitale wapens ingezet in oorlogsvoering en zal dit in de toekomst in toenemende mate gebeuren. 114 De Jonge Democraten vinden het belangrijk dat de Nederlandse overheid de veiligheid van onze digitale infrastructuur en omgeving kan waarborgen. 115 Voor dit doel is het van belang dat Defensie en de inlichtingen- en veiligheidsdiensten investeren in defensieve cybercapaciteiten. 116 De inlichtingen- en veiligheidsdiensten en Defensie moeten tevens een controlefunctie vervullen op de digitale veiligheid in Nederland door kritieke (bedrijfs)sectoren periodiek te evalueren en wanneer nodig te helpen in het bereiken van de veiligheidseisen.
117 De inzet van digitale wapens gebeurt zowel in gewapende conflicten als daarbuiten. 118 In gewapende conflicten moet het Humanitair Oorlogsrecht leidend zijn voor het gebruik van digitale wapens. 119 Daarnaast moet Nederland streven naar zo sterk mogelijke internationale normen en regels voor het gebruik van digitale wapens buiten gewapende conflicten. 120 De Nederlandse overheid moet zich daarom inzetten om het gebruik van digitale wapens door staten, multinationals en andere actoren internationaal op de agenda te zetten en te reguleren.

121 Instabiliteit wordt vaak veroorzaakt door een samenhang van structurele problemen zoals ongelijkheid, armoede, gebrek aan vrijheid, mensenrechtenschendingen, klimaatveranderingen, demografische ontwikkelingen en slecht bestuur. 122 Hoewel ontwikkelingshulp niet alleen bedoeld is om instabiliteit te verminderen, biedt het wel een cruciale bijdrage om deze structurele problemen aan te pakken. 123 Door conflictpreventie wordt voorkomen dat onveiligheid zich verspreid en dat later (militaire) interventie nodig is. 124 Ook in de wederopbouw na een conflict is ontwikkelingssamenwerking cruciaal voor de ondersteuning van lokaal bestuur en het creëren van duurzame economische ontwikkeling en stabiliteit. 125 De Jonge Democraten pleiten ook hier voor een geïntegreerde benadering. 126 Zo kunnen politiefunctionarissen het plaatselijke politieapparaat versterken, juristen de rechtsstaat opbouwen, militairen de krijgsmacht professionaliseren, donororganisaties het onderwijs verbeteren en de private sector duurzame economische groei creëren.

» Ga terug naar de politieke site